The The Ideological Differences and Religious Representation in Western and Socialist Cinema before the 1990s

Authors

DOI:

https://doi.org/10.5564/spej.v49i40.5116

Keywords:

Ideology, Socialist Realism, Capitalism, Collectivism, Individualism, Propaganda, Cold War, Marxism-Leninism, Religion and Atheism, Mongolian Cinema

Abstract

Before 1990, during the final decades of the Cold War, Western and Socialist cinemas evolved within two ideologically opposed systems that reflected broader political and cultural divisions. Western cinema, rooted in capitalism and liberal democracy, emphasized individual freedom, moral choice, and artistic self-expression. Filmmakers such as Sidney Lumet explored ethical dilemmas and corruption through personal experience. In contrast, Socialist cinema, based on Marxist-Leninist principles, served as a medium of political education and collective consciousness, glorifying labor, unity, and socialist ideals. The thematic and narrative structures of the two traditions diverged sharply: Western films centered on individual struggle and the “American Dream,” while Socialist films idealized collective heroes — workers, peasants, and soldiers — engaged in the struggle between old and new social orders. Aesthetic approaches also differed; Western cinema fostered innovation and genre diversity driven by market demand, whereas Socialist cinema adhered to Socialist Realism, emphasizing didactic optimism and ideological clarity. Depictions of war further revealed ideological contrasts: Western films explored personal trauma and moral crisis, whereas Socialist works celebrated patriotic unity and sacrifice, exemplified by the Mongolian-Soviet production Listen to the Enemy Soldiers! (1971). Politically, Western cinema maintained relative independence despite moral restrictions such as the Hays Code, while Socialist cinema operated under direct state supervision as an explicit tool of propaganda. Religion was another defining point of divergence. Western cinema engaged with faith as a moral and existential question, whereas Socialist cinema rejected religion as superstition, replacing it with belief in reason, progress, and socialism. Ultimately, before 1990, Western and Socialist film industries functioned as opposing cultural instruments — one promoting individualism and liberal democracy, the other advancing collectivism and socialist ideology — together forming a cinematic reflection of the global ideological divide of the twentieth century.

1990-ээд оноос өмнөх барууны ба социалист киноны үзэл суртлын ялгаа, шашин шүтлэгийн илэрхийлэл

Хураангуй: 1990-ээд оны эхээр, дэлхийн улс үндэстнүүд үзэл суртлын хоёр талбарт хуваагдаж, кино урлагт Барууны болон Социалист кино гэсэн хоёр өөр улс төр, соёлын үзэл баримтлалтай систем хөгжиж ирсэн түүх төгсгөл болов. Барууны кино нь капитализм, либерал ардчилалд суурилж, хувь хүний эрх чөлөө, ёс зүйн сонголт, уран сайхны илэрхийллийг голлож байв. Харин Социалист кино нь Марксизм-Ленинизмын үзэл санааг баримталж, улс төрийн боловсрол, хамтын ухамсар, нийтийн хөдөлмөр, эв нэгдэл, социалист үзлийг магтан дуулахад гол анхаарлаа хандуулж байлаа. Кино урлаг дахь энэхүү хоёр урсгалын сэдэв, зохиолын бүтэц огт өөр байв. Барууны кино хувь хүний хүчин зүтгэлийг илэрхийлэхэд төвлөрдөг байсан бол Социалист кино нь ажилчид, тариаланчид, дайчдын нийгмийн өмнө хүлээсэн үүрэг хариуцлага, шинэ ба хуучин нийгмийн хоорондох зөрчил тэмцэлд манлайлах үлгэр жишээ болж буйг магтан харуулдаг байв. Уран сайхны хандлага нь ч ялгаатай байсан юм. Барууны кино зах зээлийн эрэлтэд тулгуурлан төрөл зүйл, шинэлэг байдлыг дэмжиж ирсэн бол Социалист кино нь социалист реализмын үзэл санааг хатуу барьж, ёс зүйн эерэг хандлага, үзэл суртлын чиг шугамыг илэрхийлж байв. Дайныг дүрслэхдээ, барууны кинонууд хувь хүний сэтгэл зүй, ёс зүйн эргэлзээг харуулдаг бол социалист кино эх оронч үзэл санаа, нийгмийн төлөө өөрийгөө золиослох хандлагыг магтан үзүүлж байлаа. Улс төрийн хувьд Барууны кино ёс зүйн хязгаарлалтыг дагаж, хувь хүний бие даасан байдлыг чухалчилж байсан бол, социалист кинонууд төрийн шууд хяналтанд байж, түүний суртал ухуулгын хэрэгсэл болж иржээ. Шашиныг илэхийлэхдээ ч ялгаатай байр суурьтай байсан юм. Барууны кино шашныг ёс зүй, амьдралын гүн ухаан гэдэг талаас үзүүлдэг байсан бол социалист кино шашныг мухар сүсэг гэж үзэн, социализмын хөгжил дэвшилд итгэх рационал хандлагыг уриалж байлаа. Ийнхүү 1990-ээд он хүртэл Барууны болон Социалист кинонууд нэг талаас, хувь хүн, либерал ардчиллыг сурталчилсан, нөгөө талаас хамтын нийгэм, социалист үзэл суртлыг сурталчилсан гэсэн хуваагдлыг кино урлагт тусгасан тухай энэхүү өгүүлэлд ярих болно.

Түлхүүр үгс

Үзэл суртал, Социалист реализм, Капитализм, Хамтын ажиллагаа, Хувь хүний ​​үзэл, Суртал ухуулга, Хүйтэн дайн, Марксизм-Ленинизм, Шашин шүтлэг ба шашингүй үзэл, Монголын кино урлаг

Downloads

Download data is not yet available.
Abstract
120
PDF-Mongolian
35

References

Батчулуун С. (2009) Монгол кино үйлдвэр үүсэж хөгжсөн түүхэн баримт. Улаанбаатар: Мөнх дардас хэвлэлийн компани

Гантуяа М. (2014), Монголчуудын хутагт тодруулах ёсны судалгаа (япон хэлээр) // Японы Отани ИС-ийн Шин Буддын судлалын хүрээлэнгийн эрдэм шинжилгээний бичиг. 2014 №3. Киото. Х. 237-250.

Гантуяа М. (2024), Шашны асуудлаарх Монгол төрийн бодлогын гүн ухаан // Философи, эрхийн судлал 2024

Дэлгэрмаа Б., Дэлгэрбаяр Б. (2015) Кино ба ёс суртахуун (Кино и мораль). УБ: Удам соёл

Монгол Улсын түүх, (2003), V боть (XX зуун), х. 384, Улаанбаатар

Монголын кино урлаг. (1989) УБ: УХГ

Монголын киноны шүүмж: Мотор дуугарлаа. (2015). УБ: Бемби сан

Geoffrey Newell-Smith, (1996), The Oxford History of World Cinema. Oxford University Press

Peter Kenez. (1992) Cinema and Soviet Society, 1917-19536 Cambridge University Press.

Tony Shaw, (2010). Cinematic Cold War: The American and Soviet Struggle for Hearts and Minds. University Press of Kansas

Ковалов О., Кудрявцев С. (2004). Практика цензуры зарубежных фильмов подвергается резкой критике на секретариате СК СССР // Новейшая история отечественного кино. 1986-2000. Кино и контекст. СПб.: Сеанс, 2004. Т. 4. ISBN 978-5-901586-07-5

Платонова, Э.Е. (2003). Тенденции в литературе и кинематографе в конце XX века // Культурология: учеб . пособие. М.: Академический Проект

Черненко М. (1976). Кино Монголии. Москва

Downloads

Published

2025-12-31

How to Cite

Dashzeveg, U. (2025). The The Ideological Differences and Religious Representation in Western and Socialist Cinema before the 1990s. Studia Philosophiae Et Juris, 49(40), 124–131. https://doi.org/10.5564/spej.v49i40.5116

Issue

Section

Articles

Similar Articles

1 2 3 4 5 6 7 > >> 

You may also start an advanced similarity search for this article.