Effect of humic substances derived from clayey sediment on the growth of cultivated plants
Keywords:
sediment, humic substances, germination, seed germination rateAbstract
Humic substances were extracted from clayey sediment and their physicochemical properties were characterized using conventional analytical methods and modern spectroscopic techniques. The effects of humic substances on wheat seed germination were investigated and compared with those of heteroauxin, a plant growth hormone, and kresacin, a root growth stimulant. Germination energy and germination percentage were used as evaluation criteria, while distilled water served as the control. Wheat seed germination experiments were conducted under laboratory conditions using low and ultra-low concentration solutions (4 × 10-3–4 × 10-150%) of humic substances, heteroauxin, and kresacin. The results demonstrated that humic substances at concentrations ranging from 4 × 10-5 to 4 × 10-11% promoted wheat seed germination, resulting in higher germination energy and germination percentage than the control. These findings suggest that humic substances are biologically active even at low and ultra-low concentrations and may have practical applications in sustainable agricultural production, providing both economic and environmental benefits.
Таримал ургамлын ургалтад шаварлаг хурдасны гумины бодисын нөлөөг судалсан дүн
Хураангуй. Шаварлаг хурдаснаас гумины бодисыг ялган авч, түүний физик-химийн шинж чанарыг уламжлалт болон орчин үеийн спектрийн аргаар тодорхойлов. Гумины бодисын буудайн үрийн соёололтод үзүүлэх нөлөөг ургамлын фитогормон болох гетероауксин, үндэсний өсөлтийг идэвхжүүлэгч крезацинтай харьцуулан судлав. Туршилтын үр дүнг үрийн ургах эрчим болон соёололтын хувиар үнэлж, хяналтаар нэрсэн ус ашиглав. Буудайн үрийн соёололтын туршилтыг идэвхжүүлэгч бодисуудын (гумины бодис, гетероауксин, крезацин) 4 × 10-3–4 × 10-150% хүртэлх бага ба хэт бага концентрацын уусмалуудыг бэлтгэн лабораторийн нөхцөлд гүйцэтгэсэн. Судалгааны дүнгээс үзэхэд гумины бодисын 4 × 10-5 to 4 × 10-11% концентрацын үед буудайн үрийн ургах эрчим болон соёололт нь хяналтаас өндөр үзүүлэлттэй байв. Энэ нь гумины бодисыг бага ба хэт бага концентрацаар ашиглах боломжтойг харуулж, хөдөө аж ахуйн үйлдвэрлэлд эдийн засаг, экологийн ач холбогдолтой болохыг илтгэнэ.
Түлхүүр үг: хурдас, гумины бодис, соёололт, ургах эрчим
0
References
[1] Е.Б. Бурлакова. Эффект сверхмалых доз. Вестник РАН, №5, с. 425-431, 1994.
[2] Е.Б. Бурлакова., П.Я.Боиков., Р.И. Панина. Бимодальный эффект производных пиколиновой кислоты на скорость прорастания пшеницы и гороха. Изв. РАН. Сер. биол, №1, с. 39-45, 1996.
[3] Е.Б. Бурлакова., А.А. Кондрадов., Е.Л. Мальцева. Действие сверхмалых доз биологически активных веществ и низкоинтенсивных физических факторов. Химическая физика, №2, с. 21-40, 2003.
[4] М.Г. Воронков., Г. Долмаа., Ш. Цэрэнпил., О. Угтахбаяр., А. Чимидцогзол. Стимулирующее влияние микромолярных водных растворов силатранов и крезацина на прорастание семян ячменя. ДАН, с. 562-564, 2005.
[5] Л.Е. Макарова., Г.Б. Боровский., А.М. Булатова., М.Г. Соколова., М.Г. Воронков., А.Н. Мирскова. Влияние производных триэтаноламина на рост корней проростков однодольных и двудольных растений. Агрохимия, №10, pp. 41-45, 2006.
[6] Р.Н. Платонова., М.Г. Воронков., В.П. Ольховенко., В.М. Поляченко и др. Влияние трис (2- оксиэтил) аммониевых солей ароксиуксусных кислот на меристемные клетки. АН СССР, с. 1433-1435, 1976.
[7] Л.А. Сазанов., С.В. Зайцев. (10-18-10-14 М) Действие сверхмалых доз. Биохимия, №10, с. 1443, 1992. https://doi.org/10.1108/EUM0000000002185
[8] E.B. Burlgkova., A.N. Goloschapov., G.P. Zhizhina et al. Some specific aspects of low-doses irradiation on membranes, cells and organism. Abstracts of 25th Annual Meeting of the European Society for Radiation Biology, Stockolm, Sweden, 1993.
[9] M.G. Voronkov., G. Dolmaa., Sh. Tserenpil., K.A. Abzaeva. The effect of 10-5-10 -19M aqeous solutions of silatranes and crezacine on wheat seeds germination. The 3rd International Conference on Chemical Investigation & Utilization of Natural Resources, UB, 2008.
[10] Ц. Цэндээхүү. Физиология растений. УБ, 2009.
[11] MNS 5442:2005 Эмчилгээний шавар дахь гумины бодисын нийлбэр агуулгыг тодорхойлох арга. 2005.
[12] MNS 0487:2001 Тарих үрийн чанарыг тодорхойлох арга. 2001.
[13] М.М. Кононова. Органические вещества почвы. Академии Наук СССР, 1963.
[14] З.Ф. Косьянова., Орлов Д.С., Аммосова Я.М. Гуминовые кислоты пелоидов. Наука, с. 74-79, 1993
[15] J.I. Hedges. Polymerization oghumic substances in natural environments. Humic Substances and their Role in the Environment. S. Bernhard, Dahlem Konferenzen., New York, 1988.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 Ganzaya Gankhurel, Buyanbaatar Avirmed, Domaa Gania

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.
Copyright on any research article in the Journal of the Mongolian Chemical Society is retained by the author(s).
The authors grant the Journal of the Mongolian Chemical Society a license to publish the article and identify itself as the original publisher.

Articles in the Journal of the Mongolian Chemical Society are Open Access articles published under a Creative Commons Attribution 4.0 International License CC BY.
This license permits use, distribution and reproduction in any medium, provided the original work is properly cited.