A Comparative Study of Nuclear Policies in Small and Medium Socialist and Post-Socialist States of Asia

Abstract

Why did the small and medium socialist and post-socialist states of Asia, which shared institutional form, security dependence on Moscow and exposure to nuclear-armed great powers, adopt sharply divergent nuclear weapon policies? Between 1989 and 2026, North Korea built and constitutionally entrenched a nuclear arsenal; Kazakhstan relinquished the fourth-largest nuclear inventory on earth and became a leading disarmament advocate; Mongolia invented the world’s only internationally recognized single-state nuclear-weapon-free zone. Drawing on a structured, focused comparison of these three diverse cases, selected from a ten-state universe of Asian socialist and post-socialist non-great powers, this article argues that structural conditions underdetermined nuclear choice. The decisive variable was the role that nuclear weapons came to play in each state’s reconstructed national identity at the critical juncture of 1989–1992: nuclear weapons as vital to the state’s existence (North Korea), victimhood of nuclear testing (Kazakhstan), and a diplomatic opportunity (Mongolia). The findings show that national identity-based commitments, once institutionalized, are symmetrically sticky—for armament and abstention alike.

Азийн социалист болон пост-социалист зарим улсын цөмийн бодлогын харьцуулсан судалгаа

Хураангуй: Энэхүү өгүүллээр институцийн хувьд ижил төстэй тогтолцоотой, аюулгүй байдлын хувьд Москвагаас хамааралтай, цөмийн зэвсэгтэй том гүрнүүдтэй хөрш зэргэлдээ оршдог зэрэг нийтлэг шинжтэй Азийн социалист болон пост-социалист улсууд яагаад хоорондоо эрс ялгаатай цөмийн бодлого сонгосон бэ гэдэг асуултад хариулахыг зорилоо. Умард Солонгос 1989–2026 онд цөмийн зэвсэг бүтээж, цөмийн статусаа үндсэн хуулиар баталгаажуулсан бол Казахстан дэлхийд дөрөвдүгээрт орох хэмжээний цөмийн зэвсгийн нөөцөөс сайн дураар татгалзаж, цөмийн зэвсгийг хураах олон улсын хөдөлгөөний идэвхтэй дэмжигч болжээ. Харин Монгол Улс олон улсад хүлээн зөвшөөрөгдсөн, дэлхийд цорын ганц нэг улсын цөмийн зэвсэггүй статустай улс болсон.
Азийн социалист болон пост-социалист, том гүрэнд үл хамаарах арван улсаас сонгосон эдгээр гурван тохиолдлыг харьцуулан судлахад олон улсын тогтолцооны бүтцийн нөхцөл дангаараа улс орнуудын цөмийн сонголтыг бүрэн тайлбарлаж чадахгүй нь харагдав. Харин 1989–1992 оны эгзэгтэй үед улс бүрт шинээр төлөвшсөн үндэсний өвөрмөц байдлын хүрээнд цөмийн зэвсгийг хэрхэн ойлгож, ямар үүрэгтэйгээр тодорхойлсон нь шийдвэрлэх хүчин зүйл байжээ. Умард Солонгосын хувьд цөмийн зэвсэг нь улсын оршин тогтнох баталгаа, Казахстаны хувьд цөмийн туршилтын хохирол, түүний түүхэн дурсамж, Монголын хувьд аюулгүй байдлаа дипломат аргаар баталгаажуулах боломж болж төлөвшсөн байна. Ийнхүү үндэсний өвөрмөц байдалд суурилсан үүрэг, үнэлэмж нь цөмийн зэвсэг бүтээх болон түүнээс татгалзах гэсэн эсрэг чиглэлийн сонголтуудад адилхан хүчтэй нөлөөлж болохыг энэхүү харьцуулалт харуулж байна.

Түлхүүр үгс: Цөмийн зэвсэг дэлгэрүүлэх; зэвсэг хураах; конструктивизм; үндэсний өвөрмөц байдал; цөмийн зэвсгээс ангид бүсүүд