Subterranean Border and Border Security Challenges - Batbold, Amarmend (Mongolian Journal of Strategic Studies, 2025)
Nations across the world are deploying multifaceted controls, protection measure and modern technological solutions to ensure border security. Yet the underground space, particularly subterranean border protections remain unaddressed, leaving a major vulnerability. This creates conditions that allow the digging of illegal tunnels, building of underground networks that gives access to organized criminal organization further exacerbating illicit activity, contrabands, drug trafficking, arms trafficking and human trafficking. Furthermore, oil, natural gas and mineral deposits along shared borders may cause/exacerbate inter-state disputes, geopolitical tensions, economic and security risks. Therefore, this article aims to explore such inter-state conflicts and disputes, policies and responses, including technical and technological solutions for border protection used to solve them, and predict potential challenges. Газрын хэвлийн хил ба хилийн аюулгүй байдлын сорилт Хураангуй: Дэлхийн улс орнууд хил хязгаарын аюулгүй байдлыг хангахын тулд олон талт хяналт шалгалт, хамгаалалтын арга хэмжээг хэрэгжүүлж, орчин үеийн технологийн шийдлүүдийг эрчимтэй нэвтрүүлж байна. Гэсэн хэдий ч газар доорх орон зай, ялангуяа газрын хэвлийн хил хамгаалалт нь харьцангуй орхигдсон хэвээр байгаа нь томоохон сул тал болж байна. Энэ нь хууль бус туннель (хонгил) ухах, газар доогуур нэвтрэх сүлжээ байгуулах зэрэг зохион байгуулалттай гэмт бүлэглэлийн далд ажиллагааг дэмжиж, хууль бус худалдаа, хар тамхи, зэвсэг, хүн дамжуулах нөхцөлийг бүрдүүлж байна. Мөн хил дамнасан газрын тос, байгалийн хий, ашигт малтмалын ордууд нь улс орнуудын хооронд маргаан үүсгэх, геополитик, эдийн засаг, аюулгүй байдлын эрсдэлийг нэмэгдүүлэх гол эх сурвалж болж байна. Тйимээс улс орнуудад гарч буй зөрчил, маргаан, тэдгээрийн эсрэг авч хэрэгжүүлж буй бодлого, хариу арга хэмжээ, хамгаалалтын техник, технологийн шийдлийг судлахын зэрэгцээ ирээдүйн сорилтыг таамаглахыг зорьсон болно. Түлхүүр үг: Газрын хэвлийн хилийн хамгаалалт, аюулгүй байдал, сорилт, таамаглал