(untitled) (Mongolian Journal of Humanities and Social Sciences, 2024)
Since its publication, the first regular periodical in Mongolia, “Shine Toli” (New Mirror), has served as a model for how to translate and write foreign names and words into the Mongolian language, establishing a standard for writing those names later on. The editor of the newspaper, Jamtsran’s Tseveen, played a significant role in demonstrating how to write and record the names of European countries and foreign words that were not translated at that time in the newspaper. The yellowed pages of the publication show us that he set an example in this regard. Notably, the names of foreign countries were often abbreviated using the Chinese characters’ pronunciations, and the newspaper also took the initiative to establish these names in accordance with the names used in those countries at the time. Гадаад улсын нэрийн бичлэгийг тогтооход Ж.Цэвээний оруулсан хувь нэмэр Хураангуй: Монгол улсад гарсан анхны тогтмол хэвлэл “Шинэ толь хэмээх бичиг” хэвлэгдсэн цагаасаа эхлэн гадаад улсын нэр, үгийг монгол хэлнээ хэрхэн буулгаж, бичиг тэмдэглэх талд үлгэр болж, хожим нь тухайн нэршлийг бичих жишиг болсон байна. Тухай сониныг эрхлэн гаргагч Жамсрангийн Цэвээн уг үүргийг гүйцэтгэж европын улс орнуудын нэр болон тухайн цагт хэрэглэгдэж байсан орчуулагдаагүй гадаад үгийг сонин хэвлэлдээ хэрхэн бичих, тэмдэглэх тухайд өөрөө үлгэрлэж байсныг сонины шарласан хуудас бидэнд харуулж байна. Ялангуяа гадаад улсын нэрийг олонхдоо Хятад ханзын дуудлагаар товчлон бичиж, хэрэглэх явдал байсан тул түүнийг тухайн үеийн улсынх нь нэрээр нэрлэн хэвшүүлэх ажлыг ч тус сонин түүчээлсэн байна. Түлхүүр үг: Шинэ толь хэмээх бичиг, гадаад үг, орчуулга, нэрийн галиг