The Pastureland State and Carrying Capacity in Tsenkher Soum, Arkhangai Province - Munkhzul, Oyunbileg; Tuvshintogtokh, Indree; Manidari, Damdindorj; Dalaikhuu, Usukhjargal; Nyambayar, Nyamjantsan; Bilguun, Tserendavaa (Mongolian Journal of Botany, 2022)
Pasture ecosystems make up more than 70 percent of Mongolia's land area and about 120 million sheep unit livestock graze here. Due to rapid livestock growth, loss of livestock structure, and overgrazing, half of the total pastureland has deteriorated, with 16% losing some ecosystem services and 12% losing basic ecosystem services. Tsenkher soum of Arkhangai aimag has a total area of 322.3 thousand hectares, of which 46.2% is agricultural lands. In the summer of 2021, a total of 62 plots were surveyed to assess the condition and carrying capacity of pasture in the soum. We found that the number of livestock in the soum exceeded 2.46 times and the carrying capacity of 1 hectare of pasture exceeded 2-3.5 times. In addition, 75.1% of the summer-autumn pastures and the entire winter[1]spring pastures were overloaded when the seasonal pasture carrying capacity was calculated at the soum level. Архангай аймгийн Цэнхэр сумын бэлчээрийн төлөв байдал, даац Хураангуй: Монгол орны нийт газар нутгийн 70 гаруй хувийг бүрдүүлдэг бэлчээрийн экосистемд 120 орчим сая хонин толгой мал бэлчээрлэж байна. Малын тоо толгойн хэт өсөлт, мал сүргийн бүтэц алдагдах, бэлчээрийн даац хэтрэх зэрэг шалтгааны улмаас нийт бэлчээрийн тэн хагас нь ямар нэгэн хэмжээгээр доройтолд өртөж, 16% нь экосистемийн зарим үйлчилгээгээ, 12% нь экосистемийн үндсэн үйлчилгээгээ алдаад байна. Архангай аймгийн Цэнхэр сумын нийт нутаг дэвсгэрийн 46.2%-ийг бүрдүүлдэг бэлчээрт 823629 хонин толгой мал бэлчээрлэдэг. Иймд бид 2021 оны зун тус сумын бэлчээрийн төлөв байдал, даацыг үнэлэх судалгааг хийж гүйцэтгэлээ. Судалгаагаар нийт 62 цэгт геоботаникийн дэлгэрэнгүй бичиглэл хийж, ургамлын биомассын дээж цуглууллаа. Энэхүү судалгаагаар бид тус сумын бэлчээрийн 71.5% нь ямар нэгэн хэмжээгээр доройтсон болохыг илрүүлээ. Мөн сумын малын тоо толгой байвал зохих хэмжээнээс 2.5 дахин, 1 га бэлчээрийн даац 2-3.5 дахин, сумын зун-намрын бэлчээрийн 75.1%, өвөл-хаврын бэлчээр бүхэлдээ даац хэтэрсэн байгааг тус тус тогтоолоо. Түлхүүр үгс: Цэнхэр сум, бэлчээрийн төлөв байдал, бэлчээрийн даац